Ο Καταμερισμός Κεφαλαίων είναι η διαδικασία επιλογής των ποσοστών επένδυσης του ολικού χαρτοφυλακίου του Ταμείου σε διαφορετικές κατηγορίες επενδύσεις Είναι δηλαδή η εφαρμογή της μακροπρόθεσμης επενδυτικής στρατηγικής του Ταμείου. Οι πιο βασικές κατηγορίες είναι Μετρητά, Μετοχές, Χρεόγραφα και άλλες Εναλλακτικές Επενδύσεις (π.χ. επενδύσεις ανάπτυξης Γης).
Οι πιο βασικοί κανόνες και χαρακτηριστικά που διέπουν την διαδικασία Καταμερισμού Κεφαλαίων είναι οι ακόλουθοι:
Αποδόσεις και επίπεδο αναλαμβανόμενου κινδύνου.
Η αναμενόμενη απόδοση και ο επενδυτικός κίνδυνος που προσφέρει η κάθε κατηγορία επένδυσης είναι ο πιο σημαντικός παράγοντας στον καθορισμό του ολικού ποσού επένδυσης ανά κατηγορία. Το κύριο συμπέρασμα και απόλυτος κανόνας είναι η αμφίδρομη σχέση επενδυτικού κινδύνου και απόδοσης. Όσο πιο ψηλές είναι οι αναμενόμενες αποδόσεις τόσο πιο μεγάλος είναι συνήθως ο επενδυτικός κίνδυνος.
Απόλυτα σημαντικό στοιχείο στην ορθή Κατανομή Κεφαλαίων αποτελεί και ο επακριβής καθορισμός του επενδυτικού ορίζοντα.
Βασικό μέλημα του Ταμείου είναι η μεγιστοποίηση των ωφελημάτων που αναμένεται να λάβουν τα Μέλη κατά την αποχώρησης τους από το ταμείο. Ο καθορισμός των ωφελημάτων που λαμβάνουν τα Μέλη εξαρτάται πρωτίστως από την απόδοση του χαρτοφυλακίου η οποία και είναι αποτέλεσμα της εφαρμοζόμενης από το Ταμείο μακροχρόνιας στρατηγικής επενδύσεων.
Γι’ αυτό τον λόγο ο καθορισμός μακροπρόθεσμης επενδυτικής πολιτικής βασιζόμενης σε Ιδεώδης Κατανομή Κεφαλαίων έχει ιδιαίτερη σημασία αφού με βάση αυτή μεγιστοποιούνται οι αποδόσεις σε βάθος χρόνου. Η σημασία της μεγιστοποίησης των αποδόσεων είναι ιδιαίτερα σημαντική για Ταμεία Προνοίας αφού από φύση τους είναι μακροπρόθεσμοι επενδυτές με ορίζοντες πέραν των 10 χρόνων. Σε τέτοιες περιπτώσεις έστω και η ελάχιστη βελτίωση της απόδοσης από επενδύσεις έχει δραματικές επιπτώσεις στην σε βάθος χρόνου τελική απόδοση και στα οφέλη που θα λάβουν τα Μέλη κατά την αποχώρησης τους από το Ταμείο. Σε βάθος χρόνου οι πραγματικές αποδόσεις ανά κατηγορία αποδόσεων συγκλίνουν με τις ιστορικές αποδόσεις αλλά διαφέρουν εάν ο επενδυτικός ορίζοντας δεν είναι επαρκής.
Η Ιδεώδης Κατανομή Κεφαλαίων καθορίζει τον καλύτερο συνδυασμό Μετοχών, Χρεογράφων, Ακίνητης Περιουσίας, Μετρητών κ.λ.π. που θα απαρτίσουν το χαρτοφυλάκιο ούτως ώστε να μεγιστοποιήσουν τις αποδόσεις χωρίς να αναληφθεί πέραν του ανεκτού επενδυτικού κινδύνου.
Η σπουδαιότητα του να μην βάζει κάποιος “όλα τα αυγά σε ένα καλάθι“ είναι το σημαντικό στοιχείο που προσφέρει η διαδικασία καθορισμού της Ιδεώδης Κατανομής Κεφαλαίων και η εκμετάλλευση του γεγονότος ότι οι αποδόσεις επενδύσεων διαφέρουν ανά κατηγορία και ανά χρονικό διάστημα. Για παράδειγμα, με βάση ιστορικά δεδομένα, όταν τα Κυβερνητικά Χρεόγραφα προσφέρουν χαμηλές σχετικά αποδόσεις οι Μετοχές προσφέρουν αρκετά υψηλές αποδόσεις. Αυτό φυσικά ισχύει και αντίστροφα. Έτσι, ο συνδυασμός μεταξύ διάφορων κατηγοριών επενδύσεων συντείνει ουσιαστικά στην μείωση του επενδυτικού κίνδυνου με την εκμετάλλευση αυτών των δυσανάλογων αποδόσεων και με παράλληλα μέσω της διασποράς και μη εξάρτησης σε μία κατηγορία επενδύσεων.
Δεδομένου του γεγονότος ότι το Ταμείο μπορεί να επενδύει σε Διεθνείς Αγορές, τότε παρουσιάζεται ζήτημα νομισματικού κινδύνου το οποίο πρέπει να αντιμετωπιστεί. Όλες οι επενδύσεις στην αλλοδαπή εμπεριέχουν το στοιχείο αυτό αφού γίνονται κατά κανόνα σε νόμισμα εκτός της ΛΚ£.
Το σημείο αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό κυρίως λόγο του γεγονότος ότι όλα τα Μέλη του Ταμείου είναι μόνιμοι κάτοικοι Κύπρου, και περιμένουν να λαμβάνουν οφέλη εκφραζόμενα σε Κυπριακές Λίρες. Οποιαδήποτε αλλαγή στην αξία του Ταμείου ως αποτέλεσμα των αλλαγών στην συναλλαγματική ισοτιμία της ΛΚ£ με άλλο συνάλλαγμα επηρεάζει κατ’ επέκταση και την αξία των ωφελημάτων αυτών.
Η υιοθέτηση του Ευρώ (‘EUR’) και η επακόλουθη μετατροπή της ΛΚ£ στο ενιαίο Ευρωπαϊκό νόμισμα συνεπάγεται ότι το Ενεργητικό και Υποχρεώσεις του Ταμείου σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα θα μετατραπούν σε Ευρώ.
Έτσι ουσιαστικά, σε νομισματικούς όρους, ο πιο σημαντικός παράγοντας για να λάβουμε υπόψη είναι το αντίκτυπο που ίσως να έχει στο Ενεργητικό του Ταμείου η υιοθέτηση του ΕΥΡΩ και τα δυνητικά οφέλη που μπορεί να προκύψουν για το Ταμείο από την πρόωρη επένδυση κεφαλαίων στο νόμισμα αυτό.